ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เกี่ยวกับอาหารและผักพื้นบ้าน “การทำกาแฟโบราณ”

นางกิตติมา บอกว่า สูตรกาแฟโบราณบ้านร่าหมาดนี้มีสูตรมาจากนางเกี้ย สุภาพ และได้มีการสืบต่อมาถึงนางกุศล ซื่อตรง และได้รับการถ่ายทอดจนมาเป็นกาแฟโบราณบ้านร่าหมาดในปัจจุบันสาเหตุที่ใช้ชื่อว่า กาแฟโบราณร่าหมาด เพราะว่า ขั้นตอนการผลิตกาแฟของบ้านร่าหมาดใช้วิธีโบราณจริงๆ ไม่มีเครื่องจักรเข้ามาช่วย ทุกกระบวนการผลิตใช้กำลังคน (สตรีสูงวัย) และวัสดุที่มีอยู่ตามธรรมชาติเท่านั้น แม้แต่ไฟที่ใช้คั่วเมล็ดกาแฟก็ใช้ไฟจากฟืนแทนการใช้แก๊ส ที่บ้านร่าหมาดจะรับซื้อเมล็ดกาแฟสดสายพันธุ์โรบัสต้า จากบ้านคลองท่อม เนื่องจากที่บ้านร่าหมาดมีการปลูกกาแฟน้อย ทำให้ได้ผลผลิตไม่เพียงพอต่อความต้องการในการผลิตที่ผ่านมากาแฟโบราณบ้านร่าหมาดได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงานต่างๆ อาทิ สำนักพระราชวัง กศน.เกาะลันตา อุตสาหกรรมจังหวัด สาธารณสุขจังหวัด  อ่านเพิ่มเติม

ภูมิปัญญาท้องถิ่น “เรื่อง ธนาคารปูม้าบ้านท่าคลอง”

 ธนาคารปูม้าชุมชน: นวัตกรรมและภูมิปัญญาในการฟื้นฟูทะเลไทยของชาวประมงพื้นบ้านในอดีตคนนิยมบริโภคปูม้าสด ตลาดจึงต้องการปูม้าขนาดใหญ่ ต่อมาได้มีการนำปูม้ามาต้มและแกะเนื้อจำหน่ายเพื่อส่งเข้าโรงงาน แปรรูปซึ่งส่วนใหญ่ใช้ปูที่มีขนาดเล็ก มีการพัฒนาเครื่องมือประมงที่มีประสิทธิภาพในการจับปูม้าคือ “ลอบปูพับได้” มาใช้ในการทำประมง เรือประมงพานิชย์ทำการประมงปูม้าแต่ละเที่ยวเรือสามารถบรรทุกลอบปูพับได้ ได้ไม่ต่ำกว่า 2,000 ลูก จับปูม้าได้ทั้งขนาดใหญ่และขนาดเล็กในปริมาณมาก ทำให้มีการนำทรัพยากรปูม้าขนาดเล็กขึ้นมาใช้ประโยชน์เป็นจำนวนมาก  อ่านเพิ่มเติม

ภูมิปัญญาท้องถิ่น เรื่อง หมอดิน

 ข้อมูลการเดินทางไปยังภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยสังเขป (เริ่มต้นจากที่ว่าการอำเภอ) เดินทางออกจาก กศน.อำเภอเกาะลันตา ใช้เส้นทางถนนสายหลักสายห้วยน้ำขาว-เกาะลันตา  โดยใช้เวลาการเดินทาง จากกศน.อำเภอเกาะลันตา ไปยังบ้านของภูมิปัญญา นายคำรณ หมาดเส็ม ประมาณ ๕ นาที และอยู่ใกล้กับ โรงเรียน บ้านร่าปู หมู่ที่ ๑ บ้านร่าปู ตำบลเกาะกลาง อำเภอเกาะลันตา จังหวัดกระบี่  อ่านเพิ่มเติม

ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เกี่ยวกับอาหาร “การทำปลาอินทรีย์เค็ม”

 

นางประคอง หวามาก เป็นภูมิปัญญาในการถนอมอาหารทะเลทุกชนิด และที่โดดเด่นก็คือ การทำปลาอินทรีย์เค็ม จนเป็นสินค้าที่ขายดีที่สุดของหมู่บ้าน ในตอนนี้ สำหรับการที่จะนำปลาเค็มไปปรุงประกอบอาหารชนิดอื่นๆ นั้น ยังนึกไม่ออกว่าจะเอาไปทำเมนูอะไรได้อีก เพราะมีข้อจำกัดที่ว่า เค็มมาก และอาจจะทำให้รสชาติของอาหารชนิดนั้นเปลี่ยนไปได้ แต่คนไทยเราบางท่านช่างสามารถดัดแปลงนำปลาเค็มไปทำเมนูต่างๆ เช่น ผัดคะน้าปลาเค็ม (ที่หลายๆ คนติดอกติดใจกันเป็นนักหนา) หลนปลาอินทรีเค็ม ข้าวผัดปลาอินทรีเค็ม หมูบดปลาอินทรีนึ่ง และอื่นๆ อีกมากมาย จึงทำให้มองเห็นว่าเราสามารถนำปลาอินทรีเค็มมาประกอบอาหารในรูปแบบหรือเมนูต่างๆ ได้อีกมากมายปลาอินทรี เป็นปลาทะเลชนิดหนึ่ง มีรูปร่างค่อนข้างกลม เรียวยาว พื้นตัวมีสีเทาเงิน ความยาวประมาณ 30-80 เซนติเมตร มีเนื้อมาก ไม่มีก้างเล็ก เนื้อแน่น เหมาะที่จะนำมาจิ้มกับซีอิ๊ว ทำข้าวต้มปลาอินทรี ทำปลาสามรส สเต๊กปลา หรือตากแห้งทำเป็นปลาเค็ม ซึ่งจะมีราคาค่อนข้างแพง ส่วนมากมักหั่นตามขวางเป็นแว่นๆ หนาประมาณ 1.5-2 เซนติเมตร ดองในน้ำเกลือ น้ำมัน หรือบางครั้งก็จะนำมาหั่นแบ่งขายเป็นชิ้นๆ การทำปลาเค็ม ปลาแห้ง  อ่านเพิ่มเติม

สถานที่ท่องเที่ยว “ชุมชนเมืองเก่าลันตา หรือ ชุมชนศรีรายา”

 เป็นชุมชนเก่าแก่ที่อาศัยอยู่บนเก่าลันตามาอย่างช้านาน ที่มีการอาศัยอยู่ร่วมกันทั้ง ชาวไทย มุสลิม ขาวไทยพุทธชุมชนเมืองเก่าลันตา หรือ ชุมชนศรีรายา หรือที่มักเรียกกันในหมู่ฝรั่งว่า Lanta Old Town เป็นชุมชนเก่าแก่ดั้งเดิมอายุมากกว่าร้อยปี เริ่มตั้งแต่ช่วงที่ชาวจีนได้ทำมาค้าขายแถวทะเลอันดามันเพื่อรับถ่านไม้กลับไปที่เกาะปีนัง ชุมชนเมืองเก่าลันตา หรือ ชุมชนศรีรายา หรือที่มักเรียกกันในหมู่ฝรั่งว่า Lanta Old Town เป็นชุมชนเก่าแก่ดั้งเดิมอายุมากกว่าร้อยปี เริ่มตั้งแต่ช่วงที่ชาวจีนได้ทำมาค้าขายแถวทะเลอันดามันเพื่อรับถ่านไม้กลับไปที่เกาะปีนัง และเกาะนี้ก็เหมาะแก่การเป็นที่แวะจอดเรือสำเภาเพื่อใช้หลบลมมรสุม อ่านเพิ่มเติม

อุทยานแห่งชาติ “ หมู่เกาะลันตา ”

 รถยนต์ การเดินทางโดยรถยนต์สู่อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะลันตา(แหลมโตนด) มีระยะทางจากกรุงเทพถึงกระบี่ ประมาณ 850 กิโลเมตร จากนั้นใช้ทางหลวงหมายเลข 4 ช่วงกระบี่ไปตรัง ประมาณ กม.ที่ 64 เลี้ยวขวา เข้าทางหลวงหมายเลข 4206 ไปทางบ้านหัวหิน จากนั้นข้ามแพขนานยนต์ ไปเกาะลันตาน้อยและข้ามสะพานสิริลันตาเพื่อข้ามไปเกาะลันตาใหญ่ตามลำดับ เส้นทางบางช่วงสูงชันไม่เหมาะสำหรับรถเก๋ง  อ่านเพิ่มเติม

ภูมิปัญญาท้องถิ่น เรื่อง “หมอตำแยและการดูแลหญิงหลังคลอดด้วยสมุนไพร”

เดินทางจากที่ว่าการอำเภอเกาะลันตา เมื่อถึงสามแยกให้เลี้ยวขวา เส้นทางขึ้นสะพานสิริลันตา ลงจากสะพานจะเจอสามแยกให้เลี้ยวขวา ขับไปประมาณ 1 กิโลเมตร โดยผ่านสถานีตำรวจ และจะเจอสามแยกโรงเรียนศาลาด่าน ให้เลี้ยวซ้าย ขับตรงไป ประมาณ 25 กิโลเมตร จะถึงหมู่ที่ 6 บ้านคลองนิน เมื่อเจอ กศน.ตำบลเกาะลันตาใหญ่ ซึ่งอยู่ด้านขวามือ เดินทางต่ออีก 1 กิโลเมตร เจอถนนคอนกรีตขับตรงไปอีก จะเจอโค้ง ซึ่งมีค่าเฟย์ร้านอาหารเขาใหญ่ อยู่ทางซ้ายมือ ขับต่อไปอีก 500 เมตร จะเจอสามแยกให้เลี้ยวขวา เส้นทางไปหมู่บ้านสังกาอู้ เดินทางต่อไปประมาณ 5 กิโลเมตร จึงจุดหมาย หมู่ที่2 บ้านนา บ้านนางโสม จะอยู่ด้านขวามือ ตรงข้ามถนน เยื่องจะมีประปาหมู่บ้านอยู่ ทางเข้าไปยังบ้านนางโสม พยายามจะมีถนนคอนกรีตเส้นเล็กๆ สำหรับเดินทางเข้าสวน เดินทางไปอีกประมาณ 100 เมตร จะถึงบ้านของนางโสม   อ่านเพิ่มเติม